Taka Frónkex śt śr vķsitölunni?

Ķslensk amerķska hefur bošaš veršhękkanir į Myllubrauši, Orabaunum, Frón kexi og fleiru sem framleitt er į vegum samsteypunnar. Žessi atvinnurekandi tekur žannig af skariš um aš raska žeim stöšugleika sem stefnt var aš meš nżundirritušum kjarasamningum.

Meš žessu er enn og aftur stašfest aš žaš eru ekki launžegar sem geta valdiš óstöšugleika og veršbólgu, heldur atvinnurekendur, enda eru žaš žeir sjįlfir sem įkveša verš į vörum og žjónustu en ekki starfsfólk žeirra.

Mešal tillagna rķkisstjórnarinnar til aš greiša fyrir kjarasamningum var aš taka markviss skref ķ įtt til afnįms verštryggingar. Eitt žeirra įtti aš vera afnįm hśsnęšislišar śr vķsitölu neysluveršs til verštryggingar, aš žvķ er viršist vegna žess aš hśsnęšisverš hefur hękkaš talsvert į sķšustu įrum.

Reyndar sér nś fyrir endann į žeirri hękkunarhrinu svo afnįm hśsnęšislišar um nęstu įramót mun varla geta haft nein įhrif nema til hins verra į greišslubyrši nżrra verštryggšra lįna. Ekki nema hugmyndin sé aš gera žau enn verri valkost og fęla neytendur žannig frį žvķ aš taka fleiri slķk lįn?

Vegna breyttra forsendna hlżtur žvķ nś aš žurfa aš breyta fyrirętlunum stjórnvalda um skref til afnįms verštryggingar, žannig aš ķ staš žess aš taka hśsnęši śt śr vķsitölunni verši Myllubrauš, Orabaunir, Frónkex og ašrar vörur frį ĶSAM, teknar śt śr vķsitölunni.

Ķ framhaldi mętti svo taka upp žį reglu aš hver sś vara eša žjónusta sem framvegis hękkar ķ verši, falli viš žaš sjįlfkrafa śt śr vķsitölu neysluveršs til verštryggingar. Meš tķmanum myndu žį fleiri vöru- og žjónustuflokkar falla śt śr vķsitölunni žangaš til į endanum yrši enginn eftir og žį yrši markmišinu um fullnašarafnįm verštryggingar nįš.

Grķnlaust, er žaš žó ķ besta falli undarlegt aš halda žvķ fram aš breyting į samsetningu vķsitölunnar feli ķ sér skref ķ įtt til afnįms verštryggingar. Žvert į móti er žaš nż tegund verštryggingar og mun žvķ fjölga žeim tegundum sem eru ķ umferš.

Afnįm verštryggingar er sįraeinföld ašgerš og śtfęrsla hennar hefur legiš fyrir lengi. Hśn er reyndar svo einföld aš henni mį lżsa ķ einni setningu, svohljóšandi:

3. mgr. 13. gr. laga um vexti og verštryggingu nr. 38/2001 oršast svo: Neytendalįn og fasteignalįn til neytenda falla ekki undir įkvęši žessa kafla.


mbl.is Framsetning veršhękkana „ósmekkleg“
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

« Sķšasta fęrsla

Athugasemdir

1 Smįmynd: Žorsteinn H. Gunnarsson

Žaš er nś ekki gott atvinnurekanda armur vinnumarkašarins skuli tala ķ sitthverja įttina.

M.a.o. eru žeir ekki lįtnir greiša atkvęši um samninginn eins og verkalżšurinn.

Žorsteinn H. Gunnarsson, 20.4.2019 kl. 18:42

2 Smįmynd: Jóhannes Laxdal Baldvinsson

Kvótakerlingin Ķ Eyjum vill sinn arš og veitir engan afslįtt af žeirri kröfu.

Jóhannes Laxdal Baldvinsson, 20.4.2019 kl. 19:24

3 Smįmynd: Siguršur Kristjįn Hjaltested

Alltaf įnęgjulegt aš lesa pistla eftir žig Gušmundur.

Fįir hafa birt hér į blogginu eins góš rök fyrir žeim

mįlefnum sem žś tekur fyrir.

Fleiri męttu taka žig til fyrirmyndar.

M.b.kv.

Siguršur Kristjįn Hjaltested, 20.4.2019 kl. 21:26

4 Smįmynd: Žorsteinn Siglaugsson

Bara Sęmund žį, eša Sęmund ķ sparifötunum lķka? Kannski réttast aš taka bara allt sem tekur veršbreytingum śt śr vķsitölunni?

Žorsteinn Siglaugsson, 21.4.2019 kl. 23:09

5 Smįmynd: Jóhann Elķasson

Góšur pistill, Gušmundur og vel rökstuddur.

Žorsteinn, kannski vęri vel til fundiš aš leggja verštrygginguna nišur??????

Jóhann Elķasson, 22.4.2019 kl. 09:30

6 Smįmynd: Žorsteinn Siglaugsson

Vķsitala neysluveršs er ekki sami hluturinn og verštrygging. Vķsitölunni er ętlaš aš męla veršbreytingar og ef fariš er aš tķna śt śr henni allt sem tekur veršbreytingum kemur hśn ekki aš miklu gagni lengur. Žessi vķsitala er ekki ašeins notuš til aš reikna upp lįn heldur er hśn höfš til višmišunar, til dęmis žegar kemur aš kjarasamningum.

Öllum er frjįlst aš taka óverštryggš lįn og fjįrfesta ķ óverštryggšum skuldabréfum. Hvers vegna ętti aš žurfa aš banna žeim sem vilja taka verštryggš lįn og fjįrfesta ķ verštryggšum skuldabréfum aš gera slķkt?

Žorsteinn Siglaugsson, 22.4.2019 kl. 15:07

7 identicon

Žetta er nś bśiš aš ganga svona ķ a.m.k. 80 įr.

Og nś erum menn allt ķ einu oršnir stórhneykslašir og hissa!yell

Höršur Žormar (IP-tala skrįš) 22.4.2019 kl. 15:50

8 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Žorsteinn.

"Hvers vegna ętti aš žurfa aš banna žeim sem vilja taka verštryggš lįn og fjįrfesta ķ verštryggšum skuldabréfum aš gera slķkt?"

Žęr tillögur sem komiš hafa fram um afnįm verštryggingar lįna til neytenda, fela hvorki ķ sér bann viš žvķ aš ašrir slķk lįn (til dęmis atvinnurekendur eša rķkiš), né viš žvķ aš fjįrfestar megi fjįrfesta ķ verštryggšum skuldabréfum svo lengi sem žeir uppfylla skilyrši laga um veršbréfavišskipti til žess.

Ég ętla ekki aš svara hér spurningum um einhverjar tillögur sem enginn hefur lagt fram eša eru almennt ekki til umręšu. Ég get hinsvegar svaraš spurningunni aš žvķ leyti sem hśn nęr til raunverulegra tillagna, meš žvķ aš endurorša hana žannig:

Hvers vegna ętti aš žurfa aš banna veitingu verštryggšra lįna til neytenda?

Svariš viš žeirri spurningu er žaš sama viš öllum spurningum um hvers vegna eigi aš banna atvinnurekendum aš bjóša upp į vörur eša žjónustu sem eru skašleg fyrir neytendur.

Ef spurningin vęri: Hvers vegna žarf aš banna sölu į mjólk sem er blönduš meš frostlegi? Eša: Hvers vegna žarf aš banna sölu į barnamat sem inniheldur glerbrot? - Žį er svariš augljóst.

Til aš vernda neytendur fyrir skašlegri vöru/žjónustu.

Gušmundur Įsgeirsson, 22.4.2019 kl. 16:35

9 Smįmynd: Jóhann Elķasson

Eins og vanalega reynir Žorsteinn aš vķkja sér undan aš svara nokkru meš śtśrsnśningum og rugli.  Kannski hann geti svaraš žvķ hvort vķsitala neysluveršs sé grundvöllurinn aš verštryggingunni?

Jóhann Elķasson, 22.4.2019 kl. 16:44

10 Smįmynd: Žorsteinn Siglaugsson

Hvers vegna segir žś aš verštryggš lįn séu skašlegri fyrir neytendur, Gušmundur, en óverštryggš lįn?

Og séu žau svona skašleg, hver er žį įstęša žess aš stór hluti lįntakenda velur slķk lįn umfram hin óverštryggšu?

Ekki koma meš lķkingar į borš viš mjólk blandaša frostlegi eša glerbrot ķ barnamat. Slķkan varning myndi enginn kaupa og žaš vitum viš bįšir.

Žorsteinn Siglaugsson, 22.4.2019 kl. 17:36

11 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Jóhann.

Žetta kallast strįmannsrök.

Strįmašurinn er sį aš banna eigi öll višskipti meš verštryggš skuldabréf, žó aš enginn sé aš tala um neitt slķkt.

Ef viš tökum annaš dęmi til samanburšar, žį voru nżlega settar reglur sem banna sölu į flugeldum meš meira en tiltekiš magn af pśšri, til neytenda. Strįmašurinn gęti žį spurt sem svo: Hvers vegna ętti aš gera flugeldasżningar įhrifaminni meš žvķ aš žaš megi ekki nota stóru flottu sżningarflugeldana? Rökleysan viš spurninguna felst ķ žvķ aš banniš nęr ekki til fagmanna, sem geta įfram keypt risabombur til aš nota ķ flugeldasżningar, žó žeir megi ekki selja almenningi žęr.

Til samanburšar er bannaš aš selja neytendum öflug sprengiefni. Strįmašurinn gęti hins vegar spurt sem svo: Hvers vegna ętti aš banna verktökum aš kaupa sprengiefni til aš nota viš mannvirkjagerš? Rökvillan er augljóslega sś aš žaš er ekkert bannaš, heldur er bannaš aš selja slķk efni til neytenda sem žurfa ekki į žeim aš halda og verndarhagsmunirnir eru augljósir

Gušmundur Įsgeirsson, 22.4.2019 kl. 17:43

12 Smįmynd: Žorsteinn Siglaugsson

Žaš sem veriš er aš tala um er aš banna verštryggš lįn til neytenda. Og tillögur um žetta eru žegar komnar fram. Žetta veistu vel Gušmundur. Ég spyr žig hvers vegna ętti aš banna slķk lįn. Svar žitt er aš žau séu skašleg og svo lķkir žś žeim viš aš selja fólki barnamat meš glerbrotum. En slķk lķking felur ekki ķ sér nein einustu rök fyrir stašhęfingu žinni um aš žessi lįn séu skašleg.

Ég spyr žvķ aftur: Hvers vegna viltu banna verštryggš lįn til neytenda? Og reyndu aš koma meš rök, ekki śtśrsnśning.

Žorsteinn Siglaugsson, 22.4.2019 kl. 17:48

13 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Žorsteinn (#10).

"Hvers vegna segir žś aš verštryggš lįn séu skašlegri fyrir neytendur, Gušmundur, en óverštryggš lįn?"

Svar: Af sömu įstęšu og ég segi aš barnamatur meš glerbrotum sé skašlegri fyrir born en barnamatur įn glerbrota.

"Og séu žau svona skašleg, hver er žį įstęša žess aš stór hluti lįntakenda velur slķk lįn umfram hin óverštryggšu?"

Svar: Hér er aftur strįmašur į feršinni, sem felst ķ oršinu "ef" ķ spurningunni. Žaš myndi žjóna rökręšunni jafn mikiš ógagn ef spurt vęri "hvort" glerbrot ķ barnamat vęru yfir höfuš skašleg og hvort žvķ sé nokkur įstęša til aš banna slķkt.

Hefur veriš sżnt fram į aš verštryggš lįn séu skašlaus? Alls ekki! Žvert į móti valda žau aukinni veršbólgu, aukinni skuldsetningu, aukinni misskiptingu og skeršingu į hśsnęšisöryggi žeirra sem taka verštryggš hśsnęšislįn, auk žess sem žau valda lķka hęrra vaxtastigi en ella og eru žvķ einnig skašleg fyrir žį sem reyna aš foršast žau meš žvķ aš taka óverštryggš lįn ķ stašinn.

Įstęšur žess aš neytendur velja ķ sumum tilvikum skašlegar vörur  geta veriš żmsar. Stundum er hęttulegri varan ódżrari og žvķ freistandi fyrir einhverja, eša žeir eru a.m.k. lįtnir halda žaš žrįtt fyrir aš svo sé ekki. Eša žį aš neytendur fį rangar upplżsingar um eiginleika vöru, žar į mešal skašsemi hennar, og taka žvķ ekki nógu vel upplżstar įkvaršanir žegar žeir žurfa aš velja į milli. Eša žį aš žeir fį engan annan valkost. Allar žessar įstęšur eiga viš um verštryggš neytendalįn aš einhverju leyti og eiga žaš auk žess sameiginlegt aš vera einkenni um markašsbrest.

"Ekki koma meš lķkingar į borš viš mjólk blandaša frostlegi eša glerbrot ķ barnamat. Slķkan varning myndi enginn kaupa og žaš vitum viš bįšir."

Aš sjįlfsögšu dettur fęstum neytendum ķ hug aš kaupa vöru sem hann veit aš er skašleg, en žį er žaš lķka forsenda fyrir žvķ aš neytendum sé vel kunnugt um skašsemina og hafi aš minnsta kosti jafn greišan ašgang aš annarri vöru sem er laus viš skašsemina. Hvorug forsendan er fyrir hendi į ķslenskum lįnamarkaši og žaš hjįlpar ekki viš aš upplżsa neytendur um skašsemi vöru, aš afneita henni lķkt og er hvimleišur ósišur ķ allri umręšu um verštrygginguna. Žannig er hér lķka strįmašur į feršinni

Jafnvel žau rök aš žaš eigi bara aš leyfa žeim neytendum sem žaš vilja, aš velja sér skašlega vöru og sęta sjįlfir afleišingum žess, eiga ekki viš um verštrygginguna, žvķ skašsemin bitnar ekki ašeins į žeim sem taka slķk lįn heldur lķka öllum öšrum, jafnvel žeim sem taka engin lįn, ķ formi efnahagslegs óstöšugleika.

Svo er jafn ósanngjarnt aš ętlast til žess aš sį sem vill banna skašlega vöru eša žjónustu fęri fyrir žvķ sérstök rök, eins og aš ętlast til žess aš fórnarlambiš fęri rök fyrir žvķ aš hafa ekki veriš ķ of stuttu pilsi žegar brotiš var į žvķ. Žaš žarf aš snśa žessari umręšu viš og skila skömminni žangaš sem hśn į heima. Žeir sem eru fylgjandi žvķ aš bjóša neytendum skašlega vöru eša žjónustu (og leggjast žvķ gegn banni viš slķku) žurfa aš svara fyrir žį afstöšu sķna, en ekki viš hin sem viljum śtrżma skašręšinu.

Gušmundur Įsgeirsson, 22.4.2019 kl. 19:03

14 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Žorsteinn (#12).

Žau rök sem žś kallar eftir fyrir skašsemi verštryggingar hafa veriš fęrš įrum saman og ķtrekaš hér į žessu bloggi undir fęrsluflokknum "verštrygging". Žar sem žetta er ekki ķ fyrsta skipti sem žś lķtur viš hérna er ég vonandi aš segja žeir nein tķšindi. Ég bendi žér žvķ einfaldlega į aš lesa žaš sem skrifaš hefur veriš, svo viš žurfum ekki aš žreyta ašra lesndur meš endurtekningum.

Jafnframt hafna ég žvķ alfariš aš žś ętlist til ķgildis žess aš ég svari ķtrekušum spurningum um sķddina į pilsinu mķnu.

Žessi umręša veršur aš fara fram frį réttum śtgangspunkti, sem er sį aš margoft og ķtrekaš hafa veriš fęrš rök fyrir skašsemi verštryggšra lįna til neytenda. Nś er komiš aš ykkur og ég skora žvķ hér meš į žig og alla ašra ašdįendur og fylgismenn verštryggingar, aš fęra rök fyrir meintu skašleysi hennar.

Ef tveir hópar fólks hefšu andstęš sjónarmiš um hvort tungliš vęri flöt skķfa śr osti eša hnöttur śr bergtegundum. Hvor hópurinn žyrfti žį frekar aš rökstyšja sitt sjónarmiš og hvorum žeirra hefur nś žegar heppnast slķk röksemdafęrsla?

Gušmundur Įsgeirsson, 22.4.2019 kl. 19:24

15 identicon

Eihvern tķma fór veršbólgan yfir 100% og žurfti ekki verštryggingu til.

Höršur Žormar (IP-tala skrįš) 22.4.2019 kl. 21:25

16 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Rétt Höršur. Öll peningaprentun eykur veršbólgu, hvort sem hśn er gerš meš beinum hętti eins og ķ žį daga eša óbeint ķ gegnum verštrygginguna eins og į vorum dögum.

Gušmundur Įsgeirsson, 22.4.2019 kl. 21:39

17 Smįmynd: Žorsteinn Siglaugsson

Žaš er erfitt aš rökręša viš menn Gušmundur ef žeir neita aš fęra rök fyrir mįli sķnu. Žś stašhęfir aš verštryggš lįn séu skašleg fyrir neytendur, en neitar aš fęra rök fyrir žessari stašhęfingu. Séu rökin fyrir hendi ętti žér ekki aš vera skotaskuld śr žvķ aš gera grein fyrir žeim. Žaš aš žś skulir hafna žvķ aš gera žaš bendir ašeins til žess aš žś hafir ekki žessi rök tiltęk.

Žorsteinn Siglaugsson, 22.4.2019 kl. 23:44

18 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Žorsteinn (#17).

Žaš er erfitt aš rökręša viš menn ef žeir lesa/heyra ekki svörin sem koma frį višmęlanda žeirra ķ rökręšunni.

"Žau rök sem žś kallar eftir fyrir skašsemi verštryggingar hafa veriš fęrš įrum saman og ķtrekaš hér į žessu bloggi undir fęrsluflokknum "verštrygging"." (tilvitnun ķ athugasemd nr. 14)

Vanti žig tengilinn er hann hér: Verštrygging og lestu nś!

Einnig er ekki bara erfitt heldur śtilokaš aš rökręša viš menn sem leggja ekki sjįlfir sķn eigin rök inn ķ žį umręšu.

"Nś er komiš aš ykkur og ég skora žvķ hér meš į žig og alla ašra ašdįendur og fylgismenn verštryggingar, aš fęra rök fyrir meintu skašleysi hennar." (tilvitnun ķ athugasemd nr. 14)

Ef žś vilt rökręšu, taktu žį žįtt ķ henni meš žķnum eigin rökum ķ staš žess aš koma ķtrekaš og krefja ašra um ķgildi žess aš gera grein fyrir sķddinni į pilsinu sķnu į verknašarstundu.

Hver eru žķn rök fyrir meintu skašleysi verštryggingar śtlįna?

Gušmundur Įsgeirsson, 23.4.2019 kl. 00:12

19 Smįmynd: Žorsteinn Siglaugsson

Ég hef ekkert séš Gušmundur, sem bendir til žess aš verštryggš lįn séu lįntakanum skašlegri en óverštryggš lįn. Vilji menn banna eitthvaš stendur upp į žį sjįlfa aš rökstyšja žaš bann.

Žaš er ekki góšur sišur ķ rökręšu aš neita aš styšja mįl sitt rökum en vķsa žess ķ staš ķ eitthvert greinakrašak og ętla višmęlandanum aš leita aš rökunum žar. Žaš bendir bara til žess aš menn hafi žau ekki.

Žorsteinn Siglaugsson, 23.4.2019 kl. 08:55

20 Smįmynd: Žorsteinn Siglaugsson

... en ég skal gera lokatilraun til aš hjįlpa žér af staš: Fyrir neytandann er enginn munur į verštryggšum og óverštryggšum lįnum ķ raun. Įstęšan er sś aš vextir óverštryggšra lįna taka įvallt miš af veršbólguvęntingum. Til lengri tķma fylgist žetta žvķ aš.

Žorsteinn Siglaugsson, 23.4.2019 kl. 09:36

21 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Žorsteinn.

#19 Ef žś vilt ekki kynna žér rökin er vošalega erfitt aš rökręša um žau. Į hvaša formi og framsetningu viltu fį žau svo aš žér sé žóknanlegt aš bregšast viš žeim? Viltu aš sķddin į pislinu mķnu fylgi meš ķ žeim upplżsingum?

#20 "Fyrir neytandann er enginn munur į verštryggšum og óverštryggšum lįnum." - Jį og tungliš er kannski lķka skķfa śr osti? Bersżnilega tilhęfulausar fullyršingar sem žessar geta ómögulega oršiš śtgangspunktur einhverrar rökręnnar umręšu.

Kķktu endilega į vefreiknivélar bankanna žar sem er hęgt aš bera saman verštryggš og óverštryggš lįn og segšu okkur svo hvort śtkomurnar eru žęr sömu eša ekki.

Lįnareiknivél Ķbśšalįn | Arion banki | Verštryggt óverštryggt eša blandaš lįn

Žarna segir t.d. Arion banki aš 20 milljón króna jafngreišslulįn meš breytilega vexti til 40 įra kosti tępar 57 milljónir óverštryggt (įrleg hlutfallstala kostnašar 6,84%) en yfir 75 milljónir verštryggt (įrleg hlutfallstala kostnašar 7,11%).

Hérna eru svo upplżsingasķšur sem śtskżra fyrir neytendum muninn į žessum tveimur lįnsformum.

Verštryggš lįn - Arion banki  Óverštryggš lįn - Arion banki

Enginn munur fyrir neytandann...?

https://gifimage.net/wp-content/uploads/2018/04/laughing-uncontrollably-gif-4.gif

Gušmundur Įsgeirsson, 23.4.2019 kl. 11:49

22 Smįmynd: Žorsteinn Siglaugsson

Ég veit ekki hvort žś įttar žig į žvķ Gušmundur, aš įętluš veršbólga skiptir hér mįli. Žaš skiptir einnig mįli aš vextir óverštryggšu lįnanna eru ekki žeir sömu um aldur og ęvi; ef veršbólga eykst, žį hękka žeir.

Žorsteinn Siglaugsson, 23.4.2019 kl. 12:23

23 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Žorsteinn.

Jį veršbólga skiptir mįli og vextir geta veriš breytilegir, enda eru bęši tekin meš ķ reikninginn ķ samręmi viš lög um neytendalįn og lög um fasteignalįn til neytenda.

Nei, žś hefur greinilega enga hugmynd um hverju ég įtta mig į.

Gušmundur Įsgeirsson, 23.4.2019 kl. 12:33

24 Smįmynd: Žorsteinn Siglaugsson

Ef žś įttar žig į žessu Gušmundur, žį įttar žś žig kannski lķka į žvķ, aš žegar žś notar reiknivélar bankanna til aš fį fram nišurstöšur um heildarkostnaš mismunandi lįna, žį skiptir žaš mįli hvaša veršbólguforsendur žś gefur žér. Munurinn į heildarkostnašinum fer alveg eftir žessu. Og žį skilur žś kannski lķka, aš śtreikningar af žessum toga , byggšir į einhverjum handvöldum forsendum, geta ekki oršiš rök meš eša į móti tilteknu lįnaformi. Ef žś vilt frį raunverulegan samanburš veršur žś aš horfa į söguleg gögn, ekki reiknivélar bankanna. Žarna er žvķ ekki aš finna nein rök gegn einu lįnaformi en meš öšru.

Žorsteinn Siglaugsson, 23.4.2019 kl. 12:51

25 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Žorsteinn.

Ef žś heldur aš ég žurfi einhverja skólun ķ žvķ hvernig eigi aš reikna śt žessar upplżsingar samkvęmt žeim lögum sem um žaš gilda, žį stašfestir žaš aš žś hefur ekki nokkra minnstu hugmynd um hverju ég įtta mig į.

Forsendan sem į aš miša viš samkvęmt lögum eru žeir vextir sem gilda og įrsveršbólga sem męlist į žeim degi sem śtreikningurinn er geršur, og žaš višmiš er einmitt notaš. Einnig į aš sżna dęmi um kostnašinn mišaš viš mešalveršbólgu sķšustu 10 įra. Gettu hvaš gerist žį: verštryggša lįniš veršur bara enn óhagstęšara og žvķ meira sem lengra aftur ķ tķmann er mišaš viš.

En ef žś heldur aš upplżsingarnar um mismuninn į kostnaši viš žessi tvö lįnsform hafi veriš (einar og sér) ętluš sem rök meš eša į móti tilteknum lįnsformum hefuršu misskiliš tilganginn, sem var sį aš hrekja žaš bull sem žś hélst fram aš į žessum tveimur lįnsformum vęri enginn munur fyrir neytandann.

Eins og ég reyndi aš koma til skila ķ fyrri athugasemdum veršur rökręša aš ganga ķ bįšar įttir, žannig aš višmęlendur setji bęši fram rök fyrir žvķ sem žeir sjįlfir halda fram og mótrök til aš hrekja žaš sem hinir halda fram. Annars er žaš ekki rökręša.

Gušmundur Įsgeirsson, 23.4.2019 kl. 13:11

26 Smįmynd: Žorsteinn Siglaugsson

Žś hrekur ekkert meš uppdiktušum dęmum Gušmundur. Rökin fyrir žvķ aš til lengri tķma séu neytendur jafnsettir meš verštryggš og óverštryggš lįn eru žau, aš heildarkostnašurinn viš bęši lįnaformin ręšst į endanum af bęši vaxtastigi og veršbólgu. Žaš er aš segja, ef veršbólguvęntingar aukast, žį hękka vextir óverštryggšra lįna. Žetta er vitanlega atriši sem segir sig sjįlft, ef menn hugsa bara ašeins śt ķ žaš. Athuganir sem hafa veriš geršar stašfesta žetta lķka. Bendi til dęmis į įgęta skżrslu sem Mįr Mixa vann um žetta fyrir VR į sķnum tķma, žar sem mešal annars var geršur samanburšur į kostnaši viš žessi mismunandi lįnaform og nišurstašan var aš verštryggšu lįnin hefšu veriš ķviš hagstęšari en hin.

Žaš er aušvitaš sjįlfsagt aš velta fyrir sér kostum og göllum verštryggingar. Žaš eru t.d. margir sammįla um aš hśn sé ekki mjög heppileg ķ ljósi žess aš hśn frestar įhrifum stżrivaxta. En žaš veršur aš halda žessari umręšu į einhverju vitręnu plani, ekki bara stašhęfa eitthvaš śt ķ loftiš og taka svo dęmi af barnamat meš glerbrotum.

Žorsteinn Siglaugsson, 23.4.2019 kl. 15:38

27 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Nei alls ekki stašhęfa eitthvaš śt ķ loftiš, eins og aš enginn munur sé fyrir neytandann į verštryggšum og óverštryggšum lįnum.

Dęmin sem ég tók koma beint śt śr vefreiknivél Arion banka sem reiknar śt mismunandi lįnategundir į samanburšarhęfan hįtt ķ samręmi viš gildandi lög og reglur um hvernig eigi aš framkvęma slķkan śtreikning. Ég lét meira aš segja fylgja tengil į heimildina og frįbiš mér įviršingar um aš žetta sé eitthvaš uppdiktaš.

Skżrslan sem žś vķsar til er haldin žeim galla aš hśn notar sķna eigin skilgreiningu į hugtakinu "hagstętt" sem er ekki sś sama og samkvęmt skilningi annarra į žvķ hvaš sé hagstętt. Auk žess ef nišurstašan er sś aš žau lįn sem eru kölluš "verštryggš" séu hagstęšari en lįn sem eru kölluš "óverštryggš" žį er ekki veriš aš bera saman verštryggš og óverštryggš lįn heldur tvęr mismunandi śtfęrslur lįna sem bįšar eru ķ raun verštryggšar. "Óverštryggšu" lįnin eru nefninlega ekki óverštryggšari en svo aš lįnveitendur stżra nafnvöxtunum į žeim žannig aš žeir fylgja veršbólgustigi. Žaš er einmitt verštrygging ž.e. löglega tegundin af henni, en hin sem er sett į höfušstólinn er žaš ekki.

Samanburšur viš "óverštryggš" lįn sem eru ķ reynd verštryggš, getur alls ekki haft neitt forspįrgildi um hvernig lįnaumhverfiš myndi verša įn verštryggingar. Rökvillan sem felst ķ žvķ aš gera rįš fyrir aš eftir afnįm verštryggingar muni allt annaš haldast óbreytt, er įlķka slęm og ef Hafrannsóknarstofnun myndi gera rįš fyrir žvķ aš lošnubrestur hefši eingöngu įhrif į magn lošnu į Ķslandsmišum en engin įhrif į afkomu hinna fiskistofnanna sem borša hana. Žaš er illmögulegt aš rökręša nokkurn skapašan hlut svo gagn sé aš, undir kringumstęšum sem byggjast į slķkri rökvillu.

Gušmundur Įsgeirsson, 23.4.2019 kl. 16:58

28 Smįmynd: Žorsteinn Siglaugsson

Jį, žetta er nś nįkvęmlega žaš sem gerist Gušmundur, og ég hef veriš aš benda į: Vaxtakjör taka įvallt miš af veršbólguvęntingum. Žótt bannaš yrši aš veita fólki verštryggš hśsnęšislįn myndu vaxtakjör vitanlega halda įfram aš taka miš af veršbólguvęntingum engu aš sķšur. Eša hvers vegna ętti svo ekki aš vera?

Žorsteinn Siglaugsson, 23.4.2019 kl. 17:02

29 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

"Vaxtakjör taka įvallt miš af veršbólguvęntingum."

Ķ fyrri athugasemd varstu aš męlast gegn žvķ aš stašhęfa eitthvaš śt ķ loftiš en gerir žaš svo sjįlfur hér aftur.

"Žótt bannaš yrši aš veita fólki verštryggš hśsnęšislįn myndu vaxtakjör vitanlega halda įfram aš taka miš af veršbólguvęntingum engu aš sķšur."

Ef lįn halda įfram aš vera verštryggš hefur verštrygging ekki veriš afnumin. Ég var aš tala um hvernig umhverfiš gęti oršiš eftir afnįm hennar, en ekki mišaš viš aš hśn haldi įfram tilvist sinni.

"Eša hvers vegna ętti svo ekki aš vera?"

Vegna žess aš eftir afnįm verštryggingar yrši žaš bannaš.

Žaš er vošalega erfitt aš rökręša mįlefnalega um eitthvaš į móti śtśrsnśningum og rökleysum um eitthvaš sem ekki er.

Įnęgjulegt samt aš žś sért hęttur aš halda fram meintu skašleysi verštryggingar žvķ žessi sķšasta athugasemd fjallaši ķ raun um eitt žeirra atriša sem skašsemi hennar felst einmitt ķ.

Gušmundur Įsgeirsson, 23.4.2019 kl. 17:21

30 Smįmynd: Žorsteinn Siglaugsson

Ķ skilmįlum verštryggšra lįna er kvešiš į um aš žau fylgi veršvķsitölu. Ķ skilmįlum óverštryggšra lįna er ekki kvešiš į um žetta. Bęši verštryggš lįn og óverštryggš eru meš breytilegum vöxtum, en oft hęgt aš festa vextina fyrstu įrin.

Žś hefur hér vķsaš ķ gögn banka um žessar tvęr geršir lįna og žar kemur žetta fram. Žetta hefur žś reynt aš nota til aš styšja žį skošun aš verštryggšu lįnin séu óhagstęšari en žau óverštryggšu.

Ef bannaš yrši aš veita verštryggš lįn tęki slķkt bann vitanlega ekki til óverštryggšra lįna. Žau yršu įfram til stašar, meš breytilegum vöxtum, og ef veršbólguvęntingar fęru umfram žaš sem gert var rįš fyrir žegar lįniš var veitt, myndu vextir žeirra aušvitaš hękka. En žau vęru jafn óverštryggš eftir sem įšur.

Nś heldur žś žvķ fram aš óverštryggšu lįnin, sem žś įšur nefndir sem dęmi um hagstęšari lįn en verštryggš, séu ekkert óverštryggš. Og žessu heldur žś fram žrįtt fyrir aš žau séu ķ raun og veru óverštryggš!

Žaš er mikilvęgt žegar veriš er aš ręša mįl Gušmundur, aš menn skilji hugtökin sem žeir nota. Ég er nś bśinn aš sjį aš žś gerir žaš ekki, og žį er umręšunni sjįlfhętt.

Žorsteinn Siglaugsson, 23.4.2019 kl. 19:28

31 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Įfram halda śtśrsnśningarnir og įsakanirnar.

"Žetta hefur žś reynt aš nota til aš styšja žį skošun aš verštryggšu lįnin séu óhagstęšari en žau óverštryggšu."

Nei žaš gerši ég ekki heldur notaši ég tölur sem sżna mismunandi śtkomu fyrir neytanda til aš leiša ķ ljós hversu röng sś fullyršing žķn vęri aš žaš vęri enginn munur fyrir neytandann į žessum tveimur tegundum lįna. Hvaš sé "hagstętt" fer svo eftir žvķ hvernig mašur skilgreinir hugtakiš sbr. žaš sem įšur sagši um skżrsluna sem Mįr Mixa gerši fyrir VR fyrir 9 įrum sķšan. (Talandi um hana get ég lķka upplżst žig um aš samkvęmt mķnum heimildum hafa skošanir og afstaša höfundarins tekiš talsveršum breytingum į žessum 9 įrum, mešal annars vegna žess aš hann er nś betur upplżstur.)

"Nś heldur žś žvķ fram aš óverštryggšu lįnin, sem žś įšur nefndir sem dęmi um hagstęšari lįn en verštryggš, séu ekkert óverštryggš. Og žessu heldur žś fram žrįtt fyrir aš žau séu ķ raun og veru óverštryggš!"

Nei žaš varst žś sem hélst žvķ fram. Ég gerši ekkert annaš en aš benda į aš žetta vęri žaš sem fęlist ķ žeim oršum žķnum. Ekki er į vķsan aš róa um gagnlega rökręšu ef višmęlandinn er ekki einu sinni meš žaš į hreinu hver heldur hverju fram ķ žeirri rökręšu.

"Ef bannaš yrši aš veita verštryggš lįn tęki slķkt bann vitanlega ekki til óverštryggšra lįna. Žau yršu įfram til stašar, meš breytilegum vöxtum, og ef veršbólguvęntingar fęru umfram žaš sem gert var rįš fyrir žegar lįniš var veitt, myndu vextir žeirra aušvitaš hękka. En žau vęru jafn óverštryggš eftir sem įšur."

Hér helduršu enn fram žeirri rökvillu aš eftir afnįm verštryggingar muni allt annaš ķ kerfinu haldast óbreytt, žrįtt fyrir ég hafi bent žér į villuna og hversu ómögulegt er aš rökręša um nokkurn skapašan hlut undir slķkum kringumstęšum.

"Žaš er mikilvęgt žegar veriš er aš ręša mįl Gušmundur, aš menn skilji hugtökin sem žeir nota. Ég er nś bśinn aš sjį aš žś gerir žaš ekki, og žį er umręšunni sjįlfhętt."

Gott, vegna žess aš sķšasta athugasemd žķn var sś tólfta af žrjįtķu viš žessa fęrslu, į žremur sólarhringum, og nś er ég bśinn aš fį nóg af strįmannsrökum, ad hominem įrįsum į persónu mķna, śtsśrsnśningum, tilhęfulausum stašhęfingum og įsökunum ķ minn garš, fyrir žaš eitt aš hafa skrifaš pistil til aš draga fram fįrįnleikann viš aš stefna aš afnįmi einhvers fyrirbęris meš žvķ aš gera allskonar annaš en aš afnema žaš og jafnvel bśa til nżjar tegundir af fyrirbęrinu ķ staš žess aš fękka žeim.

Žaš er fyrir löngu oršiš morgunljóst aš žś ert ķ hópi žeirra strangstrśšustu ķ sértrśarsöfnuši verštryggingardżrkenda hér į landi og ert ekkert aš fara aš skipta um žį skošun frekar en ašrir flatjaršarfręšingar. Undir žeim kringumstęšum fęri betur į aš žś sleppir žvķ framvegis aš krefja ašra um röksemdir sem žś ert fyrirfram bśinn aš įkveša aš hunsa og lķtilsvirša.

Góšar stundir.

Gušmundur Įsgeirsson, 23.4.2019 kl. 20:09

Bęta viš athugasemd

Hver er summan af einum og tólf?
Nota HTML-ham

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband